Brazil kêu gọi Liên Hợp Quốc và FIFA hành động chống phân biệt chủng tộc tại World Cup 2026

Hội đồng Nhân quyền Quốc gia Brazil vừa lên tiếng mạnh mẽ kêu gọi Liên Hợp Quốc và Liên đoàn Bóng đá Thế giới (FIFA) có biện pháp quyết liệt chống lại "mô hình phân biệt chủng tộc có cấu trúc xuyên quốc gia" bùng phát trong suốt kỳ World Cup 2026. Lời kêu gọi này được đưa ra sau khi ghi nhận hàng loạt hành vi xúc phạm, miệt thị nhắm vào các cầu thủ, đặc biệt là đội trưởng tuyển Pháp Kylian Mbappé, cho thấy một thách thức lớn đối với tinh thần thể thao và nhân quyền toàn cầu.

Lời kêu gọi khẩn thiết từ Brazil và định nghĩa về vấn nạn

Được biết đến là một trong những cường quốc bóng đá và là quốc gia đa sắc tộc, Brazil đã thể hiện sự quan ngại sâu sắc trước tình trạng phân biệt chủng tộc gia tăng tại giải đấu lớn nhất hành tinh. Hội đồng Nhân quyền Quốc gia Brazil, cơ quan bảo vệ quyền con người hàng đầu của đất nước này, đã chính thức gửi công văn tới Liên Hợp Quốc và FIFA, kêu gọi hai tổ chức quốc tế hành động khẩn cấp. Trong tuyên bố của mình, Hội đồng đã tố cáo "sự tồn tại của một mô hình phân biệt chủng tộc có cấu trúc xuyên quốc gia, phân biệt đối xử về chủng tộc và phát ngôn thù hận được quan sát thấy trong suốt kỳ World Cup 2026". Khái niệm "phân biệt chủng tộc có cấu trúc xuyên quốc gia" ám chỉ những hành vi miệt thị không chỉ xuất hiện đơn lẻ mà còn hình thành một mạng lưới rộng khắp, vượt qua biên giới các quốc gia, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các cá nhân và cộng đồng. Đây không chỉ là vấn đề đạo đức mà còn là sự vi phạm nghiêm trọng các nguyên tắc về quyền con người và tinh thần thể thao cao thượng.

Những vụ việc gây sốc và con số thống kê đáng báo động

Trong số các sự cố được Hội đồng Nhân quyền Brazil trích dẫn, vụ việc nhắm vào đội trưởng đội tuyển Pháp, Kylian Mbappé, đã gây chấn động dư luận. Một nữ thượng nghị sĩ Paraguay đã có những phát ngôn miệt thị nặng nề về Mbappé, sử dụng những lời lẽ xúc phạm như "thằng ngu này thậm chí còn chưa học viết. Thay vì bú sữa mẹ, nó bú dừa, và những sinh vật có học nhất mà nó từng nghe là tinh tinh". Phát ngôn này không chỉ nhắm vào cá nhân cầu thủ mà còn mang tính phân biệt chủng tộc rõ rệt, gây phẫn nộ trong cộng đồng quốc tế. Ngoài ra, nhiều sự cố khác cũng được ghi nhận. Cựu Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy đã gọi đội tuyển Pháp là một đội "không có người Pháp", một phát biểu mang hàm ý phân biệt chủng tộc về sự đa dạng sắc tộc trong đội hình Les Bleus. Một người có ảnh hưởng trên mạng xã hội người Mỹ, IShowSpeed, cũng trở thành nạn nhân của những lời lăng mạ phân biệt chủng tộc từ người hâm mộ Argentina. Thậm chí, các cầu thủ da màu của đội tuyển Hà Lan cũng phải hứng chịu những lời lẽ xúc phạm trên mạng xã hội sau khi sút hỏng phạt đền. Những con số thống kê từ hệ thống giám sát của FIFA càng củng cố thêm mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Chỉ riêng trong giai đoạn vòng bảng, hơn 6 triệu bài đăng trên mạng xã hội đã được phân tích, trong đó có 89.000 nội dung được đánh giá là xúc phạm, và hàng ngàn tin nhắn có tính chất phân biệt chủng tộc. Đáng báo động hơn, con số này cao gấp 13 lần so với các trường hợp được ghi nhận trong kỳ World Cup 2022 tại Qatar. Bà Ivana Leal, Chủ tịch Hội đồng Nhân quyền Brazil, nhấn mạnh: "World Cup quy tụ hàng triệu người và lẽ ra phải đại diện cho sự gặp gỡ giữa các dân tộc và nền văn hóa", đồng thời bày tỏ sự tiếc nuối khi phân biệt chủng tộc "vẫn là một thách thức toàn cầu" đối với quyền con người.