Pháp thông qua luật trợ tử: Quyền được chết dưới điều kiện nghiêm ngặt

Sau bốn năm tranh luận sôi nổi và xem xét kỹ lưỡng, Quốc hội Pháp đã chính thức thông qua dự luật về quyền được hỗ trợ để chấm dứt sự sống. Đạo luật mang tính lịch sử này thiết lập một quyền mới, cho phép những người mắc bệnh nan y và chịu đựng đau đớn không thể dung thứ có thể lựa chọn cái chết dưới những điều kiện vô cùng nghiêm ngặt.

Bước ngoặt sau nhiều năm tranh luận

Dự luật về quyền được hỗ trợ để chấm dứt sự sống đã trải qua một hành trình lập pháp kéo dài, với hơn 8.000 sửa đổi được đề xuất trước khi được thông qua tại Quốc hội Pháp với 291 phiếu thuận và 241 phiếu chống. Đây là một cột mốc quan trọng trong xã hội Pháp, thể hiện sự thay đổi trong cách nhìn nhận về quyền tự quyết của cá nhân đối với sự sống và cái chết. Ông Olivier Falorni, thị trưởng La Rochelle và là nghị sĩ thuộc đảng Les Démocrates, người đã kiên trì theo đuổi dự luật này suốt 12 năm, bày tỏ niềm tự hào sâu sắc. Ông cho rằng, trong sự nghiệp của một nghị sĩ, hiếm có khoảnh khắc nào được bỏ phiếu để trao một quyền cơ bản mới cho công dân. Đạo luật này không chỉ là một văn bản pháp lý mà còn là sự công nhận đối với những nỗi đau và mong muốn được ra đi thanh thản của một bộ phận người dân.

Điều kiện nghiêm ngặt và quy trình chặt chẽ

Đạo luật mới quy định rõ ràng các điều kiện để một người có thể được hưởng quyền hỗ trợ để chấm dứt sự sống. Theo đó, người bệnh phải là công dân Pháp hoặc cư dân ổn định tại Pháp, đủ tuổi trưởng thành, mắc một căn bệnh hiểm nghèo, không thể chữa khỏi và đang ở giai đoạn cuối. Yêu cầu tiên quyết là họ phải trải qua những đau đớn không thể chịu đựng được và phải có khả năng bày tỏ ý chí của mình một cách rõ ràng cho đến phút cuối cùng. Đáng chú ý, luật này loại trừ những người đang trong tình trạng hôn mê hoặc mắc các bệnh như Alzheimer, bởi họ không thể tự mình đưa ra quyết định một cách có ý thức. Quy trình thực hiện cũng rất chặt chẽ: bệnh nhân phải gửi yêu cầu bằng văn bản tới bác sĩ. Bác sĩ sau đó có nghĩa vụ đề xuất các lựa chọn chăm sóc giảm nhẹ (soins palliatifs) trước khi xem xét yêu cầu trợ tử. Yêu cầu này sẽ được một hội đồng gồm nhiều chuyên gia y tế thẩm định. Quyết định sẽ được thông báo trong vòng 15 ngày. Nếu được chấp thuận, bệnh nhân vẫn phải chờ ít nhất hai ngày để xác nhận lại mong muốn của mình. Vào ngày đã chọn, bệnh nhân sẽ tự mình sử dụng một chất gây chết người dưới sự hiện diện của bác sĩ hoặc y tá. Trong trường hợp bệnh nhân không thể tự thực hiện hành động này vì lý do thể chất, họ có thể yêu cầu nhân viên y tế hỗ trợ. Tuy nhiên, các bác sĩ và y tá cũng được quyền từ chối tham gia vào quá trình này nếu việc đó trái với lương tâm của họ (clause de conscience). Bộ trưởng Sébastien Lecornu cũng sẽ trình dự luật này lên Hội đồng Hiến pháp để xem xét tính hợp hiến trước khi chính thức có hiệu lực.

Những tiếng nói ủng hộ và phản đối

Dự luật này nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ những người bệnh đang phải đối mặt với nỗi đau thể xác và tinh thần không lối thoát. Bà Sophie Viry, 57 tuổi, mắc bệnh đa xơ cứng và hoàn toàn phụ thuộc vào người khác, đã chịu đựng những cơn đau không thể chịu đựng được suốt 5 năm. Bà bày tỏ mong muốn được hưởng lợi từ luật này, nói rằng nó sẽ mang lại cảm giác tự do và sự thanh thản, như thể 'trở lại thành một con bướm'. Bà tin rằng chỉ cần biết mình có quyền lựa chọn cái chết, nỗi đau cũng sẽ vơi đi phần nào. Ngược lại, dự luật cũng vấp phải sự phản đối từ một bộ phận nghị sĩ và giới y tế. Nghị sĩ Philippe Juvin, đồng thời là trưởng khoa cấp cứu tại Bệnh viện Georges Pompidou, thuộc đảng LR, là một trong những người phản đối. Ông lo ngại rằng luật này có thể không bảo vệ đầy đủ bệnh nhân và có thể dẫn đến việc đề xuất giải pháp chấm dứt sự sống một cách quá dễ dàng, thay vì tập trung vào việc chăm sóc và giảm đau cho người bệnh.