“Cortisol face” trên TikTok: Các bác sĩ Pháp cảnh báo về trào lưu tự chẩn đoán

Một trào lưu sức khỏe mới mang tên “Cortisol face” đang lan truyền mạnh mẽ trên nền tảng TikTok tại Pháp và toàn cầu, thu hút hàng triệu lượt xem với những video khẳng định khuôn mặt sưng húp là dấu hiệu của việc dư thừa hormone cortisol. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế tại Pháp đang lên tiếng cảnh báo về những chẩn đoán tự phát và các phương pháp điều trị không có cơ sở khoa học được lan truyền, gây ra nguy cơ hiểu lầm nghiêm trọng về sức khỏe.

Xu hướng “Cortisol Face” gây sốt trên TikTok

Bắt đầu từ mùa hè năm 2024, hashtag #cortisolface đã nhanh chóng vượt mốc 2,5 triệu lượt xem trên TikTok, trong khi hashtag #moonface – một thuật ngữ y học chỉ khuôn mặt tròn như mặt trăng, thường liên quan đến hội chứng Cushing – cũng đạt hơn 93,9 triệu lượt xem. Hai năm sau, hiện tượng này vẫn không hề suy giảm. Theo một báo cáo từ dịch vụ da liễu của Đại học George Washington được công bố vào cuối tháng 5 năm 2026, chủ đề này tiếp tục bão hòa các luồng tin tức, được thúc đẩy bởi những video “trước/sau” với giọng điệu ngày càng khẳng định. Các video này thường trình bày những khuôn mặt có vẻ sưng húp, sau đó là hình ảnh “đã cải thiện” nhờ áp dụng các phương pháp được quảng cáo, khiến người xem dễ dàng tin vào khả năng tự chẩn đoán và điều trị.

Lời khuyên “tự chẩn đoán” và giải pháp không có cơ sở khoa học

Nhiều người có ảnh hưởng trên mạng xã hội (influencer) đang tích cực nuôi dưỡng xu hướng này. Ví dụ, một influencer chuyên về “giảm cân” với hơn nửa triệu người theo dõi, đã đăng tải nhiều video như “5 lời khuyên để giảm cortisol” hay “4 điều cần làm để giảm cortisol của bạn”, đồng thời liên kết đến một gói thực phẩm bổ sung được bán theo hình thức liên kết, mang tên “DUO – Berberine – Cortisol Balance” trong phần giới thiệu hồ sơ cá nhân của mình. Một người sáng tạo nội dung khác, chuyên về thể thao và dinh dưỡng, với hàng chục nghìn người theo dõi, đã chia sẻ “10 mẹo để giảm cortisol của bạn” và nhận được hàng chục nghìn lượt thích. Cô này chi tiết một quy trình cá nhân bao gồm: chờ ba mươi phút vào buổi sáng trước khi chạm vào điện thoại, tránh uống cà phê khi bụng đói, bổ sung magiê, chọn bữa sáng mặn và nghe nhạc thư giãn hoặc thiền định có hướng dẫn trên YouTube. Để “làm xẹp” khuôn mặt, các nhà sáng tạo nội dung còn khuyến nghị các phương pháp như massage dẫn lưu bạch huyết, gua sha, con lăn ngọc bích, chườm lạnh, các nghi thức “chống căng thẳng” và các loại thực phẩm bổ sung “chống cortisol” được giới thiệu như giải pháp dứt điểm, nhưng hoàn toàn không có bất kỳ nghiên cứu khoa học nào chứng minh hiệu quả của những phương pháp này.

Chuyên gia y tế Pháp cảnh báo: Không thể chẩn đoán qua mắt thường

Trước làn sóng thông tin tràn lan này, các chuyên gia y tế tại Pháp đã lên tiếng cảnh báo. Giáo sư Boris Hansel, một chuyên gia nội tiết hàng đầu, khẳng định một cách dứt khoát: “Từ góc độ y tế, chúng ta không thể thực sự xác định tình trạng dư thừa cortisol chỉ bằng cách nhìn vào khuôn mặt của mình vào buổi sáng.” Giáo sư Hansel giải thích rằng cortisol là một hormone thiết yếu, đóng vai trò quan trọng trong việc giúp cơ thể tỉnh táo vào buổi sáng. Tuy nhiên, mức độ cortisol “biến động rất nhiều tùy thuộc vào thời điểm trong ngày và những gì chúng ta làm trong cuộc sống.” Ông ví von: “Nó giống như tâm trạng của bạn vậy: không phải vì một ngày bạn có tâm trạng tồi tệ mà bạn có vấn đề.” Giáo sư Hansel nhấn mạnh rằng chỉ có một bệnh lý thực sự liên quan đến việc dư thừa cortisol, đó là hội chứng hypercortisolism (hay còn gọi là hội chứng Cushing), một tình trạng y tế phức tạp cần được chẩn đoán và điều trị bởi các bác sĩ chuyên khoa. Việc tự chẩn đoán và điều trị dựa trên các dấu hiệu mơ hồ trên khuôn mặt có thể dẫn đến bỏ lỡ các bệnh lý nghiêm trọng hoặc lạm dụng các sản phẩm không cần thiết, gây hại cho sức khỏe.