Khiếu nại về nghi vấn gian lận trong dự án chuyển đổi khu đất Michelin tại Indre-et-Loire

Một vụ việc gây chấn động dư luận tại Pháp đang được cơ quan chức năng điều tra, sau khi Hiệp hội AC!! Anti-Corruption đệ đơn khiếu nại lên Parquet National Financier (PNF) – Viện Công tố Tài chính Quốc gia. Vụ việc liên quan đến dự án tái phát triển một khu đất công nghiệp cũ của Michelin tại Joué-lès-Tours, thuộc tỉnh Indre-et-Loire, thành khu dân cư và kinh tế mới, với những cáo buộc nghiêm trọng về gian lận trong báo cáo môi trường và tham nhũng.

Bối cảnh dự án tái phát triển quy mô lớn

Dự án mang tên "Quartier des Carmeries" được quy hoạch trên khu đất hoang hóa Gutenberg, từng là nhà máy sản xuất lốp xe của Michelin, đã ngừng hoạt động vào giữa những năm 2010. Khu đất này nằm tại Joué-lès-Tours, một đô thị thuộc tỉnh Indre-et-Loire, vùng Centre-Val de Loire, một khu vực có nhiều tiềm năng phát triển tại Pháp. Theo kế hoạch, khu đô thị mới này dự kiến hoàn thành vào năm 2040, sẽ bao gồm từ 1.300 đến 1.600 căn hộ trên diện tích 7,5 hecta, cùng với một khu kinh tế rộng 10 hecta dự kiến tạo ra khoảng 5.000 việc làm. Ngoài ra, dự án còn có các khu thương mại, giải trí, nhà hàng và không gian xanh, với tổng vốn đầu tư tư nhân ước tính ít nhất 500 triệu euro. Việc chuyển đổi các khu công nghiệp cũ (friches industrielles) thành khu dân cư hoặc thương mại là một chính sách quan trọng của Pháp nhằm tối ưu hóa sử dụng đất, giảm thiểu bê tông hóa các vùng đất nông nghiệp và đáp ứng nhu cầu nhà ở, việc làm ngày càng tăng.

Nghi vấn về báo cáo ô nhiễm đất và động cơ tài chính

Điểm mấu chốt của khiếu nại từ Hiệp hội AC!! Anti-Corruption là sự nghi ngờ về tính xác thực của các nghiên cứu đánh giá mức độ ô nhiễm đất tại khu vực này. Theo hiệp hội, việc khử ô nhiễm đất chỉ được thực hiện ở mức độ phù hợp cho mục đích sử dụng công nghiệp (văn phòng, thương mại), chứ không phải cho mục đích nhà ở, vốn đòi hỏi tiêu chuẩn nghiêm ngặt hơn nhiều để đảm bảo sức khỏe cộng đồng. Cụ thể, hiệp hội đã chỉ ra sự khác biệt đáng ngờ giữa hai nghiên cứu về đất được thực hiện vào năm 2022, cách nhau chỉ 5 tháng. Ông Patrick Dupont, người đứng đầu bộ phận pháp lý của AC!! Anti-Corruption, tiết lộ rằng "giữa tháng 5 và tháng 10 năm 2022, mà không có bất kỳ công trình khử ô nhiễm nào được tiến hành, hơn 80 đến 90% các điểm ô nhiễm được xác định trong nghiên cứu số 1 đã biến mất khỏi bản đồ của nghiên cứu số 2". Ông Dupont khẳng định rằng "sự biến mất này là điều không thể xảy ra về mặt vật chất trong vòng 5 tháng mà không có sự can thiệp vật lý nào trên mặt đất." Hiệp hội cáo buộc rằng nếu kết quả này bị làm giả, nó sẽ giúp Société d'Équipement de la Touraine (Set) và nhà phát triển Exia tránh được chi phí khử ô nhiễm, ước tính khoảng 15 triệu euro. Khoản tiết kiệm này không chỉ giúp tăng khả năng sinh lời cho dự án mà còn mang lại giá trị gia tăng ước tính từ 60 đến 75 triệu euro.

Hành động pháp lý và các bên liên quan bị cáo buộc